Sanaysay

Tungkol sa Lipunan

Walang ganap na rebolusyon. Walang perpektong rebolusyon. Wala ring katotohanan ang rebolusyong matagumpay na babasag sa inhustisya ng isang bansa, at ng mundo. Kapag pinagninilayan ko ang mahabang kasaysayan ng pakikibaka, mula sa Katipunan hanggang sa armadong pakikibaka ng Bagong Hukbong Bayan, ang pangunahing balangkas ng mga ganitong uri ng rebolusyon ay kunin ang kapangyarihan ng sentro. Ang sentro na kapangyarihan ay nabubuhay sa iisang balangkas ng kaayusan. Mapanganib ang sentral na kapangyarihan, mapanganib ang kapangyarihan. Ang pagbibigay-lakas sa iilan  ang patuloy na suliranin ng lahat ng bansa sa mundo.

Noong kabataan ko sa unibersidad, kapag tinatanong ko sa mga kasamahan kong aktibista kung ano ang Pilipinas pagkatapos ng rebolusyon, hindi rin malinaw sa kanila ang hulma ng lipunan na inaaral namin sa mga educational discussion. Ano ang Pilipinas sa ilalim ng sosyalismo, ng komunismo. Magkakaiba ang kanilang sagot, kani-kaniya sila ng pagtatayo ng imahe sa inaakala naming malapit na hinaharap.

Kung hindi malinaw ang lipunan pagkatapos ng rebolusyon, anong kasiguraduhan kong hindi maghihirap ang sambayanan, ano ang katiyakan ko na hindi ito matutulad sa nangyari sa Tsina at Russia. Sisisihin ko ba ang rebisyonismong tendensiya ng mga namumuno sa isang bansa na mayroong iba’t-ibang konteksto?

Mapanganib ang ideya, pumapatay ang mga konsepto. Nakatatakot ang salita at makapangyarihan ang mga pangungusap. Ilang buhay na ba ang nawala dahil sa mga malalaking rebolusyon, ilang trilyon na ba ang ninakaw sa taong bayan para may ilagay na bala sa baril ng nagtutugaliang panig?

Kapag lumalabas ang ganitong tanong sa isip ko, pinapaalala ko sa sarili na batayang masa ang mapagpasya. Pero nasaan ang linya ng pagiging tiyak dahil nag-iisip para sa sarili at pagiging tiyak dahil sinasabi ng iba. Kailan ang tamang panahon para magrebolusyon? Anong uri ba ng rebolusyon ang dapat na mangyari?

Kakaiba ang digmaan ng bagong panahon, hindi ito katulad ng mga digmaang gamit ang armadong puwersa. Hindi ito paramihan ng lupain. Ang digmaan ngayon ay labanan ng ideya, nakawan ng isip, at malawakang pagtutuloy ng hipnotismong iniwan ng kolonisasyon. Nasa punto tayo kung saan mayroong kapasidad ang mga bansa na punan ang pangangailangan nito gamit ang patuloy na umuunlad na teknolohiya. Pero hindi nila ito ginagamit, at wala sa plano ng mga nasa itaas na gamitin ito.

Yumayaman ang iilan sa pagiging atras ng lipunan, nagkakaroon ng kasigurahan ang mga mayayaman sa katangahan ng bayan. Ang pagpaparamdam ng kaunting ginhawa ang susi para masabi nilang umunlad na ang bansa.

Hindi na armadong pakikibaka ang solusyon. Pinapanatili lang nito ang sakit ng lipunan at papapatatagin lang nito ang hirarkiyang pinag-uugatan ng lahat. Walang tiwala ang rebolusyon sa sambayanan, na pangunahing miyembro rin ng rebolusyong ito. Masakit na katotohanan ang paranoyang bumabangon sa isang rebolusyonaryong gobyerno, mas matalas ang kanilang mga tenga sa kaunting indikasyon ng pag-aaklas, ng mga kontra-ideya. Kaya palaging may paghihigpit pagkatapos ng rebolusyon, kaya nagkakaroon ng hindi balanseng pagtutunggali ng mga nagnanais pumalit sa kapangyarihan.

Pero paano kung mawala sa usapin ang kapangyarihan? Paano kung ang babalikan natin ay ang komunidad at hindi ang pagpapalit ng sistema. Ang paglaban sa loob ng sistema ay paglaban sa imahe ng salamin. Ang rebolusyong pinaghahandaan ng lahat ng estado sa mundo ay kabisado na nila, at nailatag na nila ang pundasyon para hindi matuloy ang kahit na anong uri ng rebolusyon. Alam ng imperyo kung paano nito ikakahon ang sarili, at hangga’t mayroong mga panig na nagsasagupaan para sa kapangyarihan, hindi magkakaroon ng kahulugan ang kalayaan.

Bata pa ang Pilipinas at isip-bata pa ang mga Pilipino. Matagal pang panahon ang pagdaraanan ng gusgusin nating republika bago natin mapagtanto na ang rebolusyong magbabago sa lahat ay ang pagbasag sa lipunan, ang pag-alpas sa usapin ng dalawang panig, at ang pagninilay tungkol sa konsepto ng espasyo, pagpapahalaga sa sarili, at ang pagbibigay halaga sa pagbubuo ng panibagong kahulugan ng komunidad na nakaangkla sa pagbasag sa ideya na dapat mayroong namumuno at may pinamumunuan.

Kinakailangan nating maging malikhain kung paano natin titingan ang hinaharap. Maging pundasyon nawa natin ang bawat balita ng inhustisyang kinakaharap ng bansa ngayong panahon ng pandemya. Napakalayo pa natin, at pagkakataon ito para alamin kung ano ang Pilipinas sa hinaharap.


(Portrait: Alex Llorente)
Lumaki si Victoria Garcia sa Partido, Camarines Sur. Nagtapos ng BA Political Science sa University of Nueva Caceres. Kasalukuyan siyang nakatira sa Naga at nagsusulat para sa Tribuna, isang maliit na dyaryo sa Sorsogon, Sorsogon. Maaaring mabasa ang kaniyang nobela sa website ng Tribuna, pati na rin sa opisyal na Facebook Page nito. Kumonek sa kaniya sa https://www.minds.com/victoriagarcia/.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: