Maikling Kuwento

Q

Limang buwan ding nag-training si Elena para maging “Q Specialist’. Okey ang sweldo, ngunit mahirap ang trabaho. Sa trilyong-trilyong impormasyong na nage-generate ng buong populasyon ng Pilipinas sa internet kada isang minuto, kailangan ang matalim na mata at isip upang makita at ma-tally ang mga letrang Q.

Tricky ito, kailangan ng talino—may mga letter Q kasi na para bang lasing, kikiling sa kanan, mayamaya naman, kikiling sa kaliwa. May mga letter Q na nagpapanggap na letter A o letter E. May mga letter Q naman na aalukin ka ng malaking pera para lamang huwag silang i-tally—ang mga ganitong Q ay tiyak na may mga ilegal na transaksyon sa kung saan. O may madilim na nakaraan na ayaw mabunyag. May mga letter Q na naging letrang I, umimpis, pumayat, nawalan ng ganang mabuhay dahil sa depresyon. Ngunit bumabalik ito sa dati, ang depressed na Q, nagkakahangin, tumataba, bumibilog, kumukurba ang buntot,  kapag nalaman nito na nakilala siya ni Elena, at ibinilang na isang Q. Salamat, itinuring mo akong isang Q, sasabihin nito bago itulak ng mga kasunod na letra at numero papunta sa gilid ng computer screen, bago maipit, mamatay, at ipanganak muli bilang bagong simbolo sa elektronikong mundo.

Hindi isinasama sa bilang ang “q”, ‘yong malaking Q lamang ang kailangan sa trabaho. Hindi ipinaliwanag sa employee orientation kung bakit. Mga shareholders lamang ang nakakaalam. Kaya naman, mula umaga hanggang gabi, si Elena ay Q Q Q Q Q…

Ito ang training program ni Elena (na isa na ngayong Q Specialist sa kumpanya):

– Magbasa ng 20 terms of conditions ng mga gaming software at hanapin ang nag-iisang letter O na may mga tenga na katulad ng sa kuneho.
– Basahin ang Ulysses ni James Joyce nang walang patid. Isa raw itong dakilang nobela na walang nagbabasa.
– Manood ng video ng 10-minute fireworks display at abangan at i-record ang time kung kailan lumabas ang fireworks na hugis-titi.
– Bawal gumamit ng social media. Bawal ang scroll, scroll, heart, scroll, scroll, heart, scroll, scroll, scroll, heart.
– Mindfulness meditation with John Diwa. Diwa is a mindfulness practitioner with over seven years of experience conducting corporate mindfulness course and workshops. There is scientific evidence that mindfulness in workplace environment can help alleviate stress and labor alienation.
– Three weeks bago ang graduation sa training: tumira sa “Deprivation Room”. Isa itong malawak na kwarto na walang laman kundi manipis na kama sa sahig. Walang bintana. Walang pinto. Ang pagkain at tubig ay pinadadaloy sa malaking ugat sa kanang braso. Ang ihi at tae, sa isang tubo na nakakabit sa isang tangke.

Ang training ay dinisenyo upang manatiling mahaba ang attention span ng Q Specialist. Maswerte si Elena dahil mahilig na siya magbasa ng mga libro simula no’ng bata pa siya—namolde ang utak niya na maging pasensyoso (o “pasensyosa”, dahil babae ang kasarian ng laman sa loob ng bungo, may mga hiwa eh).

Nasa Age of Super Boredom na nga ang mundo, sabi ng isang Pilosopo na tatlo lamang ang mga taga-sunod sa Twitter. Malaking budget ang inilalaan ng mga korporasyon at intelligence units ng mga gobyerno sa pagpapaigting ng pagtitig, pagtututok, at pagkilatis sa mahahabang proseso.  No’ng nakaraan lang may global summit para dito.  Marami na kasing pinapatay at namamatay at nagpapakamatay at pumapatay dahil sa maikli o kawalan ng atensyon.

Isa lang naman ang yumayaman sa atensyon: marketing. Promosyon ng iilang grupo ng mayayaman na nagtatago sa isang inaalagaang “brand”—pawang mga letra lamang ngunit mayroong personalidad ng katulad ng isang tao. O ng isang Diyos na hindi nagkakamali at malawak ang awa sa mga mortal. Promosyon ng isang indibidwal bilang siya o may karakter na kwela, o ng magkasintahan na nagpapanggap na magkasintahan, o ‘di kaya’y isang pamilyang na walang mga tumbong gaya ng mga anghel, na laging masasaya at makikinis, at may bahay at sasakyan na pantasya ng lahat.  

Ang atensyon ay kayamanan. Ang kayamanan ay atensyon.

Madamot na kasi sa atensyon ang tao. Sawa na kasi. Nakita na lahat. Napanuod na lahat. Narinig na lahat. Nakabatay na ang lahat ng bagay ayon sa gaano kahaba kayang maghintay ng isang sulyap. Tingi-tingi ang emosyon, maliit, parang kurot sa ulam. Sa isang malaking bintana, may mas maliliit na bintana, milyon-milyong bintana. Ang mga ito ay araw-araw mong sinisilip gamit ang iyong libre o biniling oras. Gaya nito, may isang aso na iniligtas mula sa ilalim ng gumuhong bahay. Ang tulis ng tadyang, malamlam ang mga mata ng hayop, pilay. Apat na segundo kang tatangis. Sa kasunod na parisukat ng liwanag, mapapanuod ang isang lalake na tatalon sana sa swimming pool, ngunit nadulas, napabaliktad. Apat na segundo kang tatawa. Siklo. Iba naman. Salit-salit lamang. Sa puso mo ay salit-salit lamang.

WANDERING WOMB –from Wikipedia, the free encyclopedia

Mag-ingat ka. Isa itong sumpa sa mga babaeng makasarili. Sa mga babaeng nais magrebelde sa sarilin nilang katawan. Mag-ingat ka sa sumpa ng sinapupunan.

Ramdam mo ba, Elena, ang paggalaw ng iyong puson? Hawakan mo, damhin…idiin mo ang mga kamay sa ibaba ng iyong tiyan. Nadama mo ba ang pagsipa? Iyan ang galit ng sinapupunan. Waring isda itong lalangoy sa likido na dapa’t sana’y naging nutrisyon ng isang binhi, kung natututo ka lamang lumandi at nagtiwala sa paglalandi. 

Mula sa sinapupunan, lalangoy ito pataas, tatahakin ang mahabang kanal ng bituka. Papataas sa iyong dibdib, sa pipa ng iyong paghinga. Hinhinto ito sa iyong lalamunan, mananatili do’n, nakabara, hanggang sa magdlim ang iyong paningin sa kawalan ng hangin.

Matakot ka, Elena. Papalapit na siya..ang iyong matris!

“Aaahk! Aaahk! Aaahk!”

Sunod-sunod ang pagdahak ni Elena pagmulat ng mga mata sa umaga. Umupo siya sa gilid ng kama, pinipilit sumuka dahil sa kati ng kanyang lalamunan.

“Aahk!”

Gamit ang isang daliri, sinungkit niya ang kung ano mang nagpapairita sa kanyang lalamunan. 

Kumpol ng balahibo ng alagang pusa, basa ng laway. Naginhawaan ang lalamunan nang maalis iyon.

“Hindi na nga kita iki-kiss, Hex.”

Walang kurap ang malalaking mata ng pusa.

“Alam mo ba, ang weird ng panaginip ko. Ang uterus ko, shocks, naging jellyfish na may dalawang sungay. Lumalangoy-langoy sa loob ng katawan ko. Parang may nabasa ako somewhere na gaya no’n…ano sa tingin mo, ano kaya ibig sabihin no’n?”

Gusto ni Hex ang dating binibigay ng tao, ‘yong iba’t-ibang kulay na pellets na hugis isda.  Hinihintay niya kung tatayo ba ang tao upang bigyan siya ng pagkain. Nitong mga nakaraang araw, mukhang nagtitipid ang tao, dahil tirang ulam at kanin na lamang ang binibigay nito sa kanya. Napapadalas rin na nalilimutan ng tao na pakainin siya. Mukhang may krisis na pinagdadaanan ang taga-bigay ng pagkain. Pero wala nang pakealam si Hex kung ano man iyon.  Tahimik lamang siyang nakaupo sa gilid ng bintana, pinagmamasdan ang tao na bumalik na naman sa pagtulog.

TINGNAN MO AKO

Tingnan mo ako. Huwag mo akong tingnan. Ipinahahayag ko ang aking sarili. Huwag mo akong tingnan. Tingnan mo ako, ngunit huwag ka titingin. Kung tiningnan mo ako, kahit sinabi kong ‘wag akong tingnan, tiningnan mo ako pero wala kang nakita. Dahil kung sinabi ko na tingnan mo ako, at tumingin ka nga, para ka na ring hindi tumingin. Maaari akong tingnan, sa isang kondisyon: ‘pag sinabi kong tingnan mo ‘ko, ‘wag ka titingin. May pagkakataon na ayaw mo talagang tumingin, kahit nakikita mo na ako. Gano’n lamang kasimple: hindi makatingin ang palatingin.

Gusto mo tingnan kita?

Dahil tiningnan mo ako, ikaw naman. Titingnan din kita.

Diyan ka lamang, huwag kang tatayo. Nakatitig na ako sa iyo. Tinitingnan kita. Huwag kang gagalaw. (Kasalukuyan kitang tinitingnan habang hindi ka gumagalaw).

Ayos. Umalis ka na nga diyan…

NAGDRODROGA SI ELENA

Nagdrodroga si Elena. Konklusyon iyon ni Hex. Kung bakit kakarampot na kanin na may kaunting tinik ng isda ang ibinibigay sa kanya ng tao at hindi na ang makukulay na pellets na hugis isda.

Ang diwa ng pusa ay may paksa. Ang paksa ay kung anong esensyal: pagkain, tubig, proteksyon laban sa mga mapanirang elemento ng kalikasan—malakas na hangin at ulan, nakapapasong araw, apoy, kuryente, mga mabangis na nilalang. Ito ay ang Batas ng Kalikasan: ang umiral. At ang ipaglaban ang pag-iral. Bumukas ang pinto ng kwarto. Tumalon si Hex mula sa tuktok ng kabinet, lumanding sa sahig. Ang mundo ay brilyante lamang ng ilaw na may mga bahid ng maiitim na kulay. Sa kaliwa’t kanan ay mga anino lamang, ang sentro ang usapan. Ang mga mata ng maninila ay hinulma ng milyon-milyong taon na ebolusyon ng pagkahayop. At gaya nang nabanggit kanina, kung paano ipaglalaban ang pag-iral. Ikukubli ng maninila ang sarili sa mga anino, bahagyang yuyuko. Malapit na siya. At, sing bilis ng kidlat, susunggaban  ang biktima.

“Meowww!”

“Aray! Paa ko ‘yan, Hex, ‘wag mo kagatin!”

Sa isang platito: kakarampot na kanin na may kaunting tinik ng isda. Nilapitan ng pusa ang pagkain, kung matatawag ba itong pagkain. Inamoy-amoy. Tinalikuran.

Nagdrodroga. Nagdrodroga ang tao.

“Pagod na ako.”

Inilapag ang bag sa lamesa. Hinihimas-himas ng tao ang noo nito, may butil ng luha sa kaliwa niyang mata. Umubo, suminghot. May sipon. May plema. Sa isang pakete, isang tableta. Puti, bilog.Nilunok iyon ng tao, sabay inom ng tubig.

Nagdrodroga nga ang tao.

Bumalik si Hex sa tuktok ng kabinet, isang diyos na nananahan sa taas ng isang bundok, tahimik na nagmamatyag sa isang taga-lupa na nagtatanggal ng make-up, nakatulala sa harap ng salamin.

Gusto itanong ni Hex sa tao: Bakit ka napapagod, tao? Mahalaga ba ang pinagpapaguran mo? Dahil kung lagi kang ganyan, pagod at umiinom ng droga, hindi mo na ako napapakain nang maayos. Alam mo ba kung ano ang ginagawa mo?  Pagpatay sa akin nang dahan-dahan, kasabay ng pagpatay sa iyong sarili nang dahan-dahan. Ako ang pinagbabalingan mo ng kawalang saysay ng buhay mo. Hindi ganyan ang sistema ko—ang sistema ko ay ganito, tao, makinig ka: Pag-iral! Pag-iral! Pag-iral!

Tumalon si Hex, lumapag sa kama kung saan nakahiga na ang tao. Kailangan nang matapos ito, ang kakarampot na kanin na may kaunting tinik ng isda. Ngunit, singbilis ng kidlat, sinunggaban siya ng tao at niyakap. Umiiyak ang tao.

WALANG PANG-UNAWA ANG MATRIS, KINAUSAP KO PERO WALA SIYANG NAINTINDIHAN.

Walang pang-unawa ang matris, kinausap ko pero wala siyang naintindihan. Pero mapanganib siya. Huwag mo na lang pansinin.


Greth Barredo works in a media intelligence and data technology company in Pasig City. When not glued to a computer screen, she spends time feeding cats (those ungrateful creatures) and biking around the neighborhood. She lives in Marilao, Bulacan.  You can reach her at gretbarredo@gmail.com

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: